باسمه تعالی: سلام علیکم: به گفتهی جناب مولوی: «آب گِل خواهد که بر دریا رود / گِل گرفته پای او را میکشد». معلوم است وقتی بناست حرکتی صورت بگیرد، خُلقیاتِ قبلی سر بر میآورد و خود را نشان میدهد. اگر آب، قصدِ رفتن به سوی دریا را نمیکرد که گِل، خودنمایی نمینمود! این شکها و سوء ظنها اگرچه بد است ولی حکایت از این دارد که حرکتی در حالِ صورتگرفتن است. همت کنید، آرزوهای دنیایی را کم کنید، کینهها را از دل بیرون کنید، از پرحرفی خودداری نمایید؛ إنشاءاللّه امکانِ ادامهی راه فراهم میشود. موفق باشید
باسمه تعالی: سلام علیکم: ۱. اگر متوجهی حضرت حق و اسم «علیم» او نباشیم، هر علمی موجب نوعی استکبار میگردد. ولی اگر علم حصولی و فلسفه را نیز جوابگویی به نوعی استعداد بدانیم که خداوند در انسان قرار داده؛ موضوع متفاوت میشود. ۲. به نظر بنده نباید در مورد تکنولوژی، تنها به دنبال یک اسم از اسماء الهی باشیم. موفق باشید
باسمه تعالی: سلام علیکم: نظر بنده به نظر و نگاه شما نزدیک است. از آن جهت که زن به خودی خود زن است چه شوهر داشته باشد و چه نداشته باشد. شاید کتاب «زن؛ آنگونه که باید باشد» در این رابطه برای تفکر بیشتر بد نباشد. کتاب بر روی سایت هست. موفق باشید
باسمه تعالی: سلام علیکم: بنا به فرمایشات آیت الله حسن زاده این یک مشکلی است که همه گرفتار آن هستند؛ میفرمودند یک کسی را پیدا کنید که یک فکری برای من بکند. در هر حال همان سخن آیت الله بهجت راهکار خوبی است که میفرمودند آمدن خطورات در اختیار ما نیست ولی دنبال کردن آنها به اختیار ما است. باید سعی کرد آن را دنبال نکنیم. با رجوع به اذکارِ مشهور مثل «لا اله الا الله» و یا «سوره توحید» انشاءالله به مرور از قدرت میافتند. موفق باشید
باسمه تعالی: سلام علیکم: ۱. آری! در نسبت با «وجود»، کثرتها همه مظاهر وجوداند و بدین لحاظ جز وجود در میان نیست تا بحث مخلوقات خوب و بد در میان باشد. ولی وقتی مخلوقات را در مقایسه با همدیگر و در نسبت با خودمان مینگریم، معلوم است بعضی خوب و بعضی بد خواهند بود. ۲. نباید بین تکوین و تشریع خلط شود، بحث حق و باطل، امری تشریعی است تا ما در نسبت با آنها مرتبهی وجودی خود را شدت بخشیم. موفق باشید
باسمه تعالی: سلام علیکم: علم به حرکت جوهری، کار عقل است. عقل، مییابد که جوهرِ ماده عین حرکت است و این، «فهم» کارِ عقل است، نه آنکه حرکت، کارِ عقل باشد. موفق باشید
باسمه تعالی: سلام علیکم: همینطور است که میفرمایید. منتها بعضی از انوار الهی ذیل نوری جامعتر قرار دارند و همه ذیل اسم جمال و جلال هستند. موفق باشید
باسمه تعالی: سلام علیکم: جمع آن دو بهتر است ولی اگر ممکن نبود، تدبّر در قرآن ارجحیت دارد. موفق باشید
سلام علیکم استاد گرامی: ببخشید اگر سوالم بسیار ناشیانه بوده باشد اما در مورد قاعده الواحد میخواهم بدانم چطور عقل اولی که از وجود واحد مطلق بعنوان معلول واحد صادر شده است دارای کثرت هست در حالیکه علتش بسیط بوده؟ آیا وقت صدور میتواند سنخیت خویش را با علتش از دست بدهد؟ ممنون
باسمه تعالی: سلام علیکم: در جزوه «تاریخ فلسفه و کلام اسلامی» بحث مفصلی در این مورد شده است. از جمله؛ از نظر فارابى از واحد جز واحد صادر نمى شود «أنَّ الْواحدَ لا يَصْدُرُ عَنْه إلّا واحد»[1] و صادر اول عقل اول است كه در اثر علمِ واجب تعالى به ذات خود و بر اثر رحمت، ايجاد و خلق گشته، يعنى علم داشتن خداوند به چيزى با خلق كردن برابر است، زيرا كافى است شيئى تصور شود تا وجود يابد. حال عقل اول كه به اين صورت ايجاد شد، نسبت به خود ممكن و نسبت به ديگرى واجب است و در آنِ واحد به واحد و به ذات خويش مىانديشد، پس دو جنبه دارد، و از اين طريق اوّلين مرحله بسوى كثرت شروع مى شود. از عقل اول در اثر تفكر درباره واحد، عقل ديگرى صادر مى شود و در اثر تفكر درباره خود به عنوان ممكن فى حد ذاته، ماده صادر مىگردد و آسمان اول تحقق مى پذيرد. سلسله ى فيضان يكى پس از ديگرى ادامه مى يابد تا ده عقل و نه فلك. عقل دهم يا عقل آخر يا عقل فعال همان عقلى است كه دائرِ مدارِ عالمِ تحتِ قمر است و از اين عقل است كه نفوس بشرى و عناصر اربعه صادر مىگردد. برای بحث بیشتر میتوانید به آن جزوه که روی سایت هست، رجوع فرمایید. موفق باشید
[1] - تلخيص كتاب ما بعد الطبيعه، ص: 153
باسمه تعالی: سلام علیکم: همانطور که متوجه هستید، بحمد الله انقلاب اسلامی افقی را مقابل بشر امروز قرار داده که غرب زدگان و متحجرین بخواهند یا نخواهند، مردم در صدد تحقق آن افقها هستند حتی قشر خاکستری کشور. و اگر نامزدی برای ریاست جمهوری در این راستا به صحنه آید، مردم با تجربهای که از دولتهای امیدوار به حضور جهان مدرن پیدا کردهاند به او رجوع خواهند کرد و با حضور در آرزوهای جهان مدرن که آروزهای وهمی است مییابند که هیچ آبی از آن حضور و آن جریانها برای مردم گرم نمیشود. باید سخت به این نکات مردم را توجه داد و از این جهت باید به انسانی جهت مسئولیت اجرایی این کشور فکر کرد که به آنچنان حکمتی رسیده باشد و البته این غیر از آن افرادیاند که آرمانهای انقلاب را قبول دارند ولی حکمت رسیدن به آن آرمانها را در دل تاریخی که هستیم ندارند. یعنی برای آباد کردن دهی، ممکن است شهری را خراب کنند زیرا بالاخره کلیّت حضور جهانی انقلاب در این تاریخ اصل است و بنده معجزهی مدیریت رهبر انقلاب را در این تاریخ، همین میدانم و به همین جهت اگر رهبر انقلاب با انحرافاتی که دولتهای غربی به خصوص دولت آقای هاشمی ایجاد کردهبودند مستقیما برخورد مینمودند، ممکن بود ما در این زمان بعضی از این باند بازیها و بی عدالتیها را نداشته باشیم ولی مشغول اختلافات داخلی میشدیم و دیگر انقلاب با این وسعت جهانی خود در صحنه نبود در حالی که با چنین حضوری که هماکنون انقلاب دارد، به راحتی بالاخره از این مشکلات جزئی عبور میکند. رئیس جمهور آینده باید چنین حکمتی در کنار شعارهای انقلاب در خود داشته باشد و مردم نیز متوجه چنین افرادی باشند و البته کار آسانی نیست. همانطور که رهبر انقلاب فرمودند افسران جنگ نرم باید در فضای مجازی این موارد را نیز متذکر شوند. موفق باشید
باسمه تعالی: سلام علیکم: آری! علم نور است و خداوند مناسب شایستگی قلبها آن را در قلبها میافشاند. ولی «آنقدر ای دل که توانی بکوش» برای علم تا چین هم برو، اما منتظر باش تا خداوند نور علم را بر قلبت بیفشاند. موفق باشید
باسمه تعالی: سلام علیکم: هرکس در جای خود تقدیر خود را دارد. راهی که خداوند در مقابلمان قرار داده، شریعت الهی است که در آن توبه جهت رفع نقیصه تأکید شده، و این برای ما حجت است، نه سخن بعضی از بزرگان که مربوط به تقدیر خودشان است. موفق باشید
سلام علیکم: استاد در رابطه با چله گرفتن چه اصول و قواعدی دارد و هر ذکر و دعای و ... را می توان برای هر حاجتی برای چهله گرفتن انتخاب کرد؟ و اگر منابعی در این رابطه وجود دارد لطف کنید معرفی کنید؟
باسمه تعالی: سلام علیکم: اگر انسان از نظر جسمی و روحی و شرایط طبیعی آمادگی لازم را احساس کرد، کار بسیار خوبی است که انسان سعی کند ۴۰ روز از روزمرّهگیها فاصله بگیرد و با روزه و عبادات و مطالعهی آثار معرفتی و اخلاقی، جان خود را آمادهی الهامات الهی بگرداند. به نظر بنده جزوات مربوط به اعتکاف و صوتهای مربوطه خوب می باشد. عمده آن است که در شرایط پیشآمده مثل ماههای مبارک ذیالقعهد و ذیالحجه، رویکردهای عبادی و اُنس با مؤمنین و محبت به خلق را شدت بخشیم و از آن طرف مواظب خطورات خود که ما را از آینده، مأیوس میکند باشیم. مسلّمِ مسلّم آیندهی انسانی که از یک طرف ایمان به خدا دارد و در راستای امید توجه حضرت حق اهل ایثار و محبت و خوشرویی و دلسوزی برای خلق هست، آیندهی ارزشمندی است. همهی تلاش باید آن باشد که شیطان به جهت مشکلاتی که به رُخ انسان میکشد، نتواند آیندهی زلال ایمانیِ شما را تیره و تار نکند. موفق باشید
باسمه تعالی: سلام علیکم: اسماء الهی یعنی همان عنوانهایی که خدا را با آن عنوانها میتوانیم بخوانیم. مثل اینکه خطاب به حضرت حق میگوییم یا غفار. یعنی با اسم غفار او را میخوانیم زیرا حضرت حق با همان اسماء ظهور میکنند از این جهت بهترین راه برای ارتباط با خداوند همان اسماء الهی است. لذا قرآن میفرماید: «وللّه الاسماء الحسنی فادعوه بها» خداوند را اسماء حسنایی هست، پس او را به آن اسماء بخوانید. موفق باشید
باسمه تعالی: سلام علیکم: همین را لطف خدا بدانید که حضرت ربّ العالمین نظر رحمتش را به شما انداخته. صبر در این امر، خودش راهگشاست. موفق باشید
باسمه تعالی: سلام علیکم: پلورالیسم یعنی بگوییم همهی ادیان و همهی فرق بر حقاند که در این رابطه همهی ادیان را در عرض هم قرار دادهایم. ولی وقتی میگوییم هر دینی به اندازهی توحیدی که دارد حق است، موضوع فرق میکند. قران میفرماید: «لَيْسُوا سَواءً مِنْ أَهْلِ الْكِتابِ أُمَّةٌ قائِمَةٌ يَتْلُونَ آياتِ اللَّهِ آناءَ اللَّيْلِ وَ هُمْ يَسْجُدُونَ» (113/ آل عمران) همهی اهل کتاب را یکسان نگیرید. عدهای از آنها شببیدارانی هستند که آیات الهی را تلاوت میکنند و اهل سجده و عبادتاند. «يُؤْمِنُونَ بِاللَّهِ وَ الْيَوْمِ الْآخِرِ وَ يَأْمُرُونَ بِالْمَعْرُوفِ وَ يَنْهَوْنَ عَنِ الْمُنْكَرِ وَ يُسارِعُونَ فِي الْخَيْراتِ وَ أُولئِكَ مِنَ الصَّالِحينَ» (114) اینان مؤمنین به خداوند و به روز آخرتاند و اهل امر به معروف و نهی از منکر میباشند و در انجام خیرات، سرعت میگیرند، اینان از صالحیناند. که این نشان میدهد چگونه در عین بودنِ اسلام، این افراد از اهل کتاب مورد تأیید میباشند. موفق باشید
باسمه تعالی: سلام علیکم: بالاخره باید سعی بفرمایید باورهای دینی شما برای شما یقینی گردد تا نور اعمال عبادیِ شما، شما را جلو ببرد. پیشنهاد بنده سیر مطالعاتیِ بر روی سایت هست که با کتاب «ده نکته در معرفت نفس» همراه با شرح صوتی آن که هر دو بر روی سایت هست، شروع کنید. موفق باشید
باسمه تعالی: سلام علیکم: علیالقاعده انسان به علم حضوری، خود را مییابد که جایگاه آن قلب است، ولی میتواند به علم حضوری خود علم داشته باشد که به آن «علمِ به علم» میگویند و در اینجا تعقل در میان است. از این جهت گفتهاند معرفت نفس، جامعِ بین عقل و قلب است. موفق باشید
باسمه تعالی: سلام علیکم: رینگ انقلاب برای رسیدن به اهداف خود به هرحال در شرایط حاضر در بستر دو بزرگوار جناب آقای رئیسی و جناب آقای جلیلی جلو میرود. به همین جهت پیشنهاد بنده به رفقا این بود که به شخصیت و طرح و برنامههای آن دو توجه خاص شود. شواهد نشان میدهد إنشاءالله مسئولیت اجرایی در این شرایط به یکی از آن دو محول شود. و هو المطلوب. موفق باشید
باسمه تعالی: سلام علیکم: ۱. هرکس در هرجایی که هست با توجه به شخصیت و توانایی که دارد، حقیقتاً در این روز و روزگار باید در مسیر رضای خداوند قدم بردارد، ولی مطابق تشخیص و توانی که دارد. ۲. شاید آن تعداد، به اعتبار یاران رسول خدا «صلواتاللهعلیهواله» در جنگ بدر، نماد باشد از آن جهت که با آن تعداد، اسلام به فتح تاریخی خود رسید. موفق باشید
باسمه تعالی: سلام علیکم: حقیقتاً نکاتی ارزشمند را رهبر معظم انقلاب به عنوان اندیشمندی که در زوایای مختلف نسبت به تاریخ خود و جهان غرب فکر کردهاند در آن مختصر مطرح نمودهاند و ابداً از آن جملات برنمیآید که ایشان از یکپارچهدیدنِ تفکر غربی غفلت کردهاند، بهخصوص آنجایی که میفرمایند: «غرب، فرهنگی مخصوص به خود دارد که در بقیهی فرهنگها دیده نمیشود و آن سلطهطلبی است که قطعاً دلایل انسانی و جغرافیایی و تاریخی دارد.» آری! همانطور که فرمودند آن فرهنگ مثل هر فرهنگی خوبیهایی دارد ولی ملاحظه کردهاید که آن خوبیها در آن فرهنگ نتایجی برای خودشان در راستای تعالی انسانی پدید نیاورد. در حالیکه اگر ما همانطور که رهبر معظم انقلاب میفرمایند آن خوبیها را برای خود اخذ کنیم میتوانیم در دستگاه فکری خود از آنها بهره ببریم. به عنوان نمونه بحث «آزادی» بود که در جزوهی «پاسداشتِ آزادی در جمهوریت انقلاب اسلامی» عرایضی شده است. موفق باشید
باسمه تعالی: سلام علیکم: بدنِ برزخی و قیامتی، صورتِ روح و اخلاق انسان است و بحث دوگانگی بین روح و بدن در آنجا مطرح نیست. موفق باشید
باسمه تعالی: سلام علیکم: در این موارد خوب است به کتاب «مبانی عرفان نظری» از استاد یزدانپناه و با به جزوه عرفان نظری که بر روی سایت هست رجوع فرمایید. موفق باشید
باسمه تعالی: سلام علیکم: ۱. موضوع جبر و اختیار چیزی است که هرکس در جان خود حسّ میکند که از چه جهات در تکوین او حضرت ربّ العالمین حاضرند و او را در این موارد اختیاری نیست و از چه جهت اوست که باید شخصیت خود را شکل دهد. ۲. این دومی طلبتان، زیرا در این منزل، تنها بنده میتوانم جواب سؤال عزیزان را بدهم منزل کلاس و درس در جای دیگر مستقر باید باشد. موفق باشید
باسمه تعالی: سلام علیکم: در این رابطه مطالعهی کتاب «ادب خیال و عقل و قلب» که بر روی سایت هست پیشنهاد میشود. زیرا هر اندازه انسان در وادی تفکر وارد شود، به همان اندازه از سیطرهی قوهی واهمه که موجب این نوع خندههای بدون کنترل میشود؛ آزاد میگردد. موفق باشید
